Namaste Icon
Ad
Ad

आगो, पानी र आपसी फुट

आगो, पानी र आपसी फुट

तीसको दसकमा विराटनगर हामी विद्यार्थीहरूमा धेरै पढिने लेखकहरूमा राहुल सांकृत्यायन पनि एक थिए । उनका असंख्य कृतिमध्ये चर्चित वोल्गा से गंगा पनि एक हो । वोल्गा से गंगा मानव इतिहासको विकास वर्णन भएको पुस्तक हो । राहुल सन १९४२ मा हजारीबागको केन्द्रीय जेलमा रहँदा यो कृति लेखिएको र पहिलो पटक प्रकाशित भएको थियो । त्यसपछि यसका अनेक संस्करण विश्वका धेरै भाषामा प्रकाशित भएका छन् । यस पुस्तकमा २० अध्यायहरू छन् पहिलो ६ हजार इसापूर्व निशादेखि अन्तिम सुमेर सन १९४२ सम्म अध्यायहरू रहेका छन् । अन्तिम अध्याय सुमेरमा राहुलले पटनामा सन १९४१ को गंगा नदीको बाढी प्रवाहबारे सुन्दर सम्वाद चित्रण गरेका छन् ।

भरत पोखरेल

 

पटनामा गंगाको पानी प्रवाह निकै बढेको थियो । बाँध भत्किएर सहरमा पस्ने त्रास थियो । सतर्कताका लागि पटनाका युवाहरू विशेषगरी विद्यार्थीहरू स्वयंसेवीका रूपमा खटिएका थिए । स्वयंसेवीहरूमा पटना कलेजका एम।ए। प्रथम वर्षका विद्यार्थी सुमेर पनि एक थिए । उनको कार्यक्षेत्र पटना गंगाको दीघाघाटमा परेको थियो । त्यहीँ उनीभन्दा २० वर्ष पहिला पटना कलेजमै पढेका रामवालक ओझा पनि स्वयंसेवीका रूपमा खटिएका थिए । संयोगले दुबैको भेट हुन्छ र सम्वाद चल्छ । सुमेर जातले चमार र रामवालक ब्राह्मण थिए । वैचारिक रूपमा सुमेर मार्क्सवादी र रामवालक गान्धीवादी थिए । भारतमा स्वतन्त्रता आन्दोलन गान्धीको नेतृत्वमा आँधी झैं चलेको थियो रामवालक यसैका पक्षधर थिए तर सुमेरको मार्क्सवादी दार्शनिक सम्वादले रामवालक निरुत्तर भइरहेका थिए । साहित्यमा राहुलको यो प्रस्तुति वेजोडको दार्शनिक सार्थक सम्वाद देखिन्छ ।

 

आजभन्दा २५०० वर्ष पहिला जब पाटलीपुत्र (पटना) सहर निर्माण सुरुवात भइरहेको थियो बुद्धले पाटलीपुत्रका तीन शत्रु आगो, पानी र आपसी फुट उल्लेख गरेका थिए । हाम्रा बुद्धको भनाइ आज हाम्रै देश नेपालमा चरितार्थ भइरहेको छ । सत्ताले जनताको उठीबास लाइरहेको छ । चितवन माडीमा चेपाङ बस्तीमा आगो लाउनु वर्तमानको एउटा उदाहरण हो । पानीको प्रकोप हामी भोगिरहेका छौं । चार महिना कोरोनाको कहरभन्दा एक महिनामा पानीको विदण्डताले बढी जनधनको क्षति भएको छ । झण्डै दुईतिहाइको सरकार नेकपाको आपसी फुटले कुन अवस्था सिर्जना भएको छ नेपाली जनताहरू दैनिक प्रत्यक्षीकरण गरिरहेका छन् । यो सरकार इतिहासको सबैभन्दा कालो कालखण्डतिर दर्जहुन अग्रसर देखिन्छ । यिनलाई कसले बचाउने ?

लेखक तथा विश्लेषक भरत पोखरेलको फेसवुकबाट

Ad

सम्बन्धित समाचारहरु

'त्रिविले बिधार्थीलाई मानसिक तनाव दियो'

'त्रिविले बिधार्थीलाई मानसिक तनाव दियो'

प्रेम थोकर l कोरोना भाइरसको महामारीको कारण त्रिभुवन विश्वविद्यालयको र अन्य विश्व बिद्यालयहरु को परीक्षा अस्तब्यस्त अबस्थामा रहेका छन । केही समय यता लकडान खुले सगै त्रिभुवन विश्वविद्यालयले सुचना जारी गरी भदौ देखि सबै तह को परीक्षा हुने सुझाव दिएका थिए तर,कोरोना संक्रमितको संख्या दिनानुदिन बढ्दै गएको हुनाले पुन त्रिविले अर्को सुचना जारी गरी परीक्षा तोकिएको समयमा नहुने जनाइएको थियो सो कार्यको विरोध जनाउन कयौं बिधार्थी साथीहरूले त्रिविलाई सो समस्याको समाधानको उपायको माग गर्दा पुलिस प्रशासन प्रयोग गर्नु आपत्तिजनक छ ।

राम राज्यको तयारी ठोरी कि अयोध्यापुरी !

राम राज्यको तयारी ठोरी कि अयोध्यापुरी !

हिमालय कार्की । आस्था र विश्वास उसै पनि वैज्ञानिक परिक्षणबाट टाढा नै रहन्छन् । आस्था, विश्वास, अध्यात्म यि सवै भावनात्मक आवेगहरु हुन् यिनका सुचक मात्रै हुनछन् मापक हुँदैनन् ।

Ad

प्रतिक्रिया दिनुहोस

Ad